Helemaal me eens, waarom zou de kerk niet zelf dit soort dingen kunnen financieren? Laat dat in ieder geval niet door de staat doen, zelfde vind ik eigenlijk ook gelden voor publieke omroepen als de EO.

"vrijheid van onderwijs" hoeven we niet aan te tasten. Van mij mag iedereen een katholieke of christelijke school oprichten, mits die aan de kwaliteitseisen van de onderwijs inspectie voldoet. Het gaat me alleen om de financiering.

aha, dan moet dat er dus uit.In paragraaf 3 moet het middenzinnetje er uit, en uit paragraaf 6 mag de laatste zin weg. Paragraaf 7 moet in zijn geheel weg.
Dan moet er een paragraaf bij die de kwaliteit van het bijzonder onderwijs, niet uit de staatskas te bekostigen, garandeert. Je wil voorkomen dat scholen de evolutiewet van Darwin onder het vloerkleed vegen, zoals in de VS wel gebeurt.

De financiële gelijkstelling is een in 1917 moeizaam bereikt compromis. CDA, SGP en CU zijn in elk geval tegen. Alleen een regering zonder die drie zou het voor elkaar krijgen (mits de vereiste 2/3 meerderheid er is in de Kamer. Het CDA zal nooit gaan regeren met de afschaffing van financiële gelijkstelling in het regeerprogramma.

Als je de moslims, joden en hindoestanen (misschien vergeet ik nog wat) persé in de armen van het CDA wil drijven, of ze wil uitlokken een eigen partij te stichten, dan moet je dit voorstellen.

Hoe sta ik er persoonlijk in? Ik heb zelf altijd christelijk onderwijs gevolgd en ben er niet slechter van geworden. Ook niet christelijk gebleven, trouwens.

Een staatsmonopolie op het onderwijs heeft ook problematische kanten. En door ouders gestichte scholen alleen subsidieren als het openbare scholen zijn (wat is dat dan) lijkt me ook een probleem.

Laten we maar beginnen op geen enkele manier uitzonderingen toe te staan aan bijzondere scholen. En ook eisen blijven stellen aan het lesprogramma. Maar om die christenkindjes nou het wekelijkse bijbelverhaal te onthouden...

In de wet op het primair onderwijs staat:

Artikel 9. Inhoud onderwijs

• 1.Het onderwijs omvat, waar mogelijk in samenhang:

  • a. zintuiglijke en lichamelijke oefening;

  • b. Nederlandse taal;

  • c. rekenen en wiskunde;

  • d. Engelse taal;

  • e. enkele kennisgebieden;

  • f. expressie-activiteiten;

  • g. bevordering van sociale redzaamheid, waaronder gedrag in het verkeer;

  • h. bevordering van gezond gedrag.

• 2.Bij de kennisgebieden wordt in elk geval aandacht besteed aan:

  • a. aardrijkskunde;

  • b. geschiedenis;

  • c. de natuur, waaronder biologie;

  • d. maatschappelijke verhoudingen, waaronder staatsinrichting;

  • e. geestelijke stromingen.

Bepaald wordt dat er aan een aantal kennis- en vaardigheidsgebieden aandacht moet worden geschonken. Er staat niet expliciet in hoeveel uren per gebied besteed dienen te worden. Daar hebben de scholen een zekere vrijheid in. Gelukkig maar, dan valt er nog wat te kiezen. Een pluriforme samenleving betekent ook dat niet een strak patroon voor het onderwijs gewenst is, maar wel dat aan bepaalde kerndoelen voldaan wordt met daarnaast de vrijheid op afwijkingen die nodig zijn om de pluriformiteit te waarborgen. Voorbeelden van strakke scholingspatronen, zoals de Hitlerjugend of de pioniers (communistische jeugd), staan haaks op mijn liberale wereldbeeld. 

Laten we om te beginnen niet vergeten dat de vrijheid van onderwijs breder is, dan het toestaan en financieren van religieus getint onderwijs. Dankzij art. 26 Gw bestaan er ook bijzonder neutrale scholen met een eigen pedagogisch profiel, zoals de Vrije school, Jenaplan-, Dalton- en Montessorischolen (en meer recent ook Iederwijs). Ik ben heel blij dat we op een echte Montessorischool terecht konden toen bleek dat onze kinderen op de openbare school waar we eerst (ook vanuit overtuiging) voor hadden gekozen, niet bleken te gedijen.

De schoen wringt voor mij bij de onaantastbaarheid van de grondslag als een school eenmaal bestaat. Dit stelt de rechtspersoon die de school exploiteert in staat kinderen aan te trekken om andere redenen dan de inhoudelijke of religieuze identiteit, bijvoorbeeld door de gunstige ligging of de kwaliteit en tegelijkertijd vast te blijven houden aan bijvoorbeeld godsdienstles, ongeacht of de ouders van nu daar (in meerderheid) behoefte aan hebben of niet.

Wat mij betreft is het van tweeën een. Of scholen richten zich specifiek op kinderen van ouders die zich aangesproken voelen door de grondslag (en krijgen daardoor mogelijk minder leerlingen) of ze richten zich op een veel bredere doelgroep, maar dan moeten ze zich ook openstellen voor actualisering van de grondslag.

Confessionelen houden er over dit soort kwesties een merkwaardige redenering op na, die ik 'bloedgroep O-denken' noem. Voor kinderen van confessionele ouders moet er perse confessioneel onderwijs zijn, maar dit onderwijs is ook uitermate geschikt voor kinderen van niet-confessionele ouders. (Vergelijk: mensen met bloedgroep O kunnen alleen bloedgroep O ontvangen, maar mensen met een andere bloedgroep kunnen ook bloed met bloedgroep O ontvangen). Eenzelfde redenering wordt opgehangen om confessionele zorginstellingen te rechtvaardigen. Sommige gemeentebesturen met een confessionele inslag gebruiken deze redenering om niet in openbaar onderwijs te voorzien. En ondertussen wordt de grondslag wel weer gebruikt om bijvoorbeeld homoseksuele leerkrachten te weren en godsdienstles verplicht te stellen. En om confessionele bestuurders betaalde bestuursfunctie te laten vervullen.

Wat mij betreft moet D66 zich niet richten op afschaffing van art. 26., want onhaalbaar en je gooit het kind (onderwijskundig vernieuwende scholen) met het badwater weg. Beter is het de scholen te democratiseren en ouders een doorlopend recht te geven op het bepalen van de 'richting' van de school en de samenstelling van het bestuur. Voor dat recht (van ouders) is art. 26 Gw immers bedoeld.

Erniesam, ik was vanmiddag op campagne met een geoloog die aan de VU promoveert, en die vertelde dat de promotieplechtigheid daar nog altijd met een bede en de gehoorzaamheid aan de bijbel begint. Hij vond het buitegewoon grappig dat dit voor hem betekend dat hij een onderzoek verdedigd over een geologisch proces dat zich ca 6 miljoen jaar geleden, dus 594.000 jaar voor de schepping heeft afgespeeld. Some like is hot, some like it odd;-)) (PS de officiele instelling van de VU is al sinds de 50er jaren dat het als wetenschappelijk instituut, aan die bede slecht symbolische waarde hecht. Niet dat er empirische waarde aan te hechten is, maar toch).

Ik ben het volkomen met je eens dat art 23 Gw een gedrocht is, dat bovendien, gezien zijn geschiedenis, totaal geen rationaal meer heeft in deze tijd. Helaas is zelfs in D66 de discussie daarover niet makkelijk.

Ik zou daarom een voorstander zijn van 'laicité' in  het Nederlandse onderwijs, allen dan wel zo, dat er wel ruimte moet zijn verschillende soorten onderwijstechniek voort te laten bestaan, zoals bijvoorbeeld Montesori (niet dat ik daarvoor een specifieke voorkeur heb, maar het is een bekende afwijkende techniek). Ik ben wat dat aangaand niet helemaal met je eens dat seculier onderwijs niets 'toevoegt'.

Zonder daaruit te komen, probeer ik al een tijdje goed onder woorden te brengen wat enerzijds de vrijheid van ouders moet zijn om hun kinderen naar eigen inzicht op te voeden, en anderzijds het eigen recht van het kind is, om niet te worden geindoctrineerd met religie, voorals de orthodoxe vormen daarvan. Hoewel de meeste kinderen die aan zo'n opvieding zijn onderworpen, tegenwoordig hun eigen weg goed kunnen vinden, is het een niet te verwaarlozxen minderheid die ernstig door die religieuze terreur worden verminkt. Maar, zoals gezegd, ik krijg geen vat op een oplossing, behalve dat het onderwijs, en al helemaal niet onderwijs dat uit algemene middelen wordt gefinancierd, daaraan niet mag meedoen.

Onderwijs op regilieuze grondslag staat niet gelijk aan religieus onderwijs. De opvatting dat de Nederlandse overheid 'religieus onderwijs'  subsidieert is net zo'n onjuiste als de uitkomst van rekensommen als je vroeger in de les niet oplette.

Goh, het beging hier een gezellig kleuterklasje te worden.

Mooi dat je het mooi vindt, Rick, werkelijk een ijzersterke argumentatie.

En C*, lekkere limonade gekregen. En denk erom'netjes je hgandjes wassen, voordat je aan de patat met kip en appelmoes mag.

Is het andere mensen ook opgevallen dat meneer AR een arrogante kwal is die van allerlei onzin beweert en zeer agressief wordt tegen iedereen die door heeft dat hij onzin beweert?

Ik ga ervan uit, dat op z'n minst de 1e waarschuwingsmail (gele kaart) van de moderator naar AR is gestuurd. Na negeren van een 2e mail verwijdert de moderator AR van Plein66.

Dat AR zich niet aan de (fatsoens)regels van Plein66 houdt. Sinds kort geldt daarvoor de door mij gememoreerde bepaling. Of geldt hier "Men maakt regels voor anderen en uitzonderingen voor zichzelf"?

Ja, ja, algemeen aanvaarde omgangsvormen.

Heer Hexspoor, voor zover ik het mij herinner, vomd ik de door u aangevoerde misargumentaties irrelevant in het onderhavige onderwerp. Maar goed, ik ben de laatste om te ontkennnen dat ik fouen maak, dingen over het hoofd zie, of soms onterecht uit mijn literaire slof schiet. Zeker hier op dit Plein, waar ik meestal in mijn pausetjes even snel ergens op reageer.

Een stijlfiguur waarvan ik mij graag bedien, die in het begin van onze jaartelling is ontstaan en die tot kort geleden nogal gebruikelijk was, is de literaire belediging, ook wel het schelddicht genoemd. Een meester in die kunt was mijn hoogleraar rechtsgeschiedenis, de helaas zeer voortijdig overleden professor Theo Veen. Zijn grootste genoegen was een collega die in zijn ogen iets onzinnigs had gepubliceerd, in prachtig en bloemrijk latijn tot het bot af te breken. Zijn genoegen was pas volmaakt als hij wist dat zijn hooggeleerde opponent niet klassiek was geschoold, en bij moest worden gestaan door een latinist om die filippica te vertalen. Desondanks voelde hoogleraren zich er niet bij horen niet door Veen te zijn beledigd.

Weinig dingen zijn zwart/wit

Christine:  Wat is toch uw probleem met religieus onderwijs en wat heeft dat met 'niet meer van deze tijd'  te maken?

Tjé, C*, wat ben je grappig, een soort pirhana, maar dan met botte tandjes. Enfin, schluss damit. Je verveelt me nu.

De enige reden tegen confessioneel onderwijs blijft dat het integratie tussen de verschillende gemeenschappen tegengaat en in ieder geval bemoeilijkt dat kinderen leren hoe 'anderen' vaak niet zulke vreemde mensen blijken te zijn als het beeld dat ze nu misschien ontwikkelen. Toch wel reden dit in overweging te nemen blijkt ook in het hedendaagse Nederland. Ik zou dan ook eerder kiezen voor gezamenlijk onderwijs voor wat betreft alle vakken en daarnaast keuze-uren voor geestelijke stromingen. De niet-noodzakelijkerwijs niet-geïnteresseerde athëisten e.a. kunnen dan filosofie o.i.d. volgen. Overigens even nog wat chagrijn van de leraar die ik ben: Veel modern openbaar onderwijs wordt lastig gevallen met onderwijskundige vernieuwingsdrang die behoorlijk religieuze trekjes heeft. Het Nieuwe Leren, competentiegericht onderwijs, etc. zijn geworteld in sociaal-constructivisme van o.a. Vygotsky. Dit in marxistisch-leninistisch denken geboren gedachtengoed is net als al dit soort ideologiën nauw verwant aan godsdienst. http://www.vkblog.nl/bericht/82091/Constructivisme:_cognitief_of_collectief.

Beste Jacques,

Ik was aangenaam verrast door jouw serieuze reactie op mijn bericht. Je hebt een aantal punten aangestipt, waar ik niet aan heb gedacht. En ook dingen die ik niet wist, bijvoorbeeld dat godsdiensonderwijs niet door de staat wordt gesubsidieerd. Dat vind ik goed nieuws, maar het verhelpt het probleem nog niet.  Op enkele punten ben ik het niet met je eens en deze wil ik hieronder kort uitleggen.

1/ De vrijheid van de ouders om het soort onderwijs te kiezen voor hun kind vind ik ook belangrijk. Echter, ik praat over het soort onderwijs en niet onder welke denominatie deze valt. Dit heeft niets met onderwijs te maken. Je kunt een breed palet van verschillende didactische aanpakken presenteren, maar onderwijs geschoeid op religieuze tendensen is absurd, met name met het oog op de botsing tussen het aannemen van religie en het logisch en vooral empirisch bewijzen van de wetenschap. Wel heb je een goed punt om de sociale segregatie naar voren te schuiven als confessioneel onderwijs niet meer wordt gesubsidieerd. In de VS is er veel home schooling onder de meer fervente Christenen. Daar ben ik geen voorstander van. Ik moet bekennen dat ik daar niet een, twee, drie een antwoord op heb, maar dat mag de integriteit van het onderwijs niet ondermijnen.

2/ Het feit dat er veel leerlingen op een school zitten waarvan de ouders de religie van de school niet aanhangen dient juist als een volgend argument tegen confessionele scholen. Als de denominatie van een school er blijkbaar niet toe doet, wat is dan het nut hiervan?

3/ Volgens jou presteren Openbare scholen minder doordat de overheid zich zoveel met het lesmateriaal en de didactiek bemoeit. Prima, dan moet hier iets aan gebeuren. Hiervoor kun je geen krediet geven aan de confessionele scholen! Dit is gewoonweg een bestuurlijk probleem dat aangepakt moet worden.

4/ Heeft het niets van doen met scheiding van Kerk en Staat? Dat vind ik een boute uitspraak. Doordat iedere religie zijn eigen natje en droogje heeft op het gebied van onderwijs, lijkt het alsof de overheid geen onderscheid maakt. Er zijn echter geen seculiere scholen, geen atheistische, geen humanistische, geen satanistische, geen sproookjesscholen. Of toch? Wordt dit alles geschaard onder de Openbare scholen? Wat doet de staat dus? Onderscheid maken op basis van religie! Erger nog: religie wordt op deze manier gepromoot door de Staat.

5/ In tegenstelling tot Speciaal Onderwijs dat, gebaseerd op verschillende didactische aanpakken, een daadwerkelijke meerwaarde heeft voor bepaalde groepen kinderen, biedt religieus onderwijs geen enkele meerwaarde aan de maatschappij. Het leert een specifieke groep kinderen zeer dubieuze normen en waarden welke zij enkel binnen de eigen groep volledig kunnen uitleven. Een school hoort kinderen die dingen te leren, die in alle delen van de maatschappij nuttig zijn en niet binnen een specifieke groep.

6/ Religie heeft de wetenschap niet bevorderd. Integendeel. Het voornaamste kenmerk van religie is dat het vooruitgang in de weg staat. Uitzonderingen daargelaten. Natuurlijk zijn veel wetenschappers van voor de 18e eeuw religieus en zijn kunstenaars uit die periode religieus geinspireerd. De Kerk was de grootste mecenas en veel wetenschappers en kunstenaars waren ook religieus; sommige in naam, andere daadwerkelijk. Dat zegt niets over de wetenschappelijke ambities. Ik durf zelfs de stelling aan, dat de Christelijke Kerk en andere grote religies enkel heel subjectief wetenschappelijke disciplines hebben gesteund. In de wetenschap kun je niet selectief zijn; het draait om waarheidsvinding en als iets je niet goed uitkomt: tough luck! Religie als instituut sluit het wetenschappelijk denken uit: denk aan Galilei e.a. Een wetenschap dat in dienst staat van iets of moet stroken met al bestaande begrippen is geen wetenschap. Natuurlijk hebben religies vele begrippen uit dd wetenschap overgenomen. Omdat ze moesten, want anders stonden ze voor gek. Religie heeft niets met wetenschap te maken en hoort daarom niet thuis als ondergrond voor het geven van onderwijs.

@Sjaak OK laat ik het maar iets sterker stellen: Filosofie (zoals in Frankrijk voor iedereen) en/of maatschappijleer zijn van belang voor het oefenen in samenleven, begrijpen van andere denkkaders, en redzaamheid in maatschappij dus universeel nuttig voor iedere toekomstige burger. Religie regelen en betalen ouders en kerk, moskee, etc. zelf maar buiten reguliere schooltijd indien men dat soort extra onderwijs wenst. Daarmee leg je de last van het overtuigen tot nut en zinnigheid bij ouders en religieuze instituten en geeft daardoor een mijns inziens gezonde druk tussen ouders, instituut , en het object van hun inspanningen, en leidt vast ook tot meer vrijzinnigheid maar dat is wellicht wishfull thinking mijnerzijds. Dat onttrekt dit letterlijk buitengewone onderwijs dan ook onder die condities niet aan toezicht zoals wel eens wordt gedacht want het blijven kinderen, dus is wettelijk prima mogelijk. Een nieuwe zondagsschool dus maar ook mogelijk op andere dag(delen).